Su Baskını Sonrası Cihazlar: Güvenli Kontrol Adımları

Olası nedenler ve nasıl ayırt edilir?

Adım adım ne yapmalısınız?

1. Ana sigortayı indirin. Su ile temas eden alanda hiçbir cihaza dokunmayın.
2. Cihazların fişini çekin. Elektrik kesildikten sonra güvenle yapılabilir.
3. Cihazları yerinden oynatmayın. İçinde su varsa hareket ettirmek suyu karta taşır.
4. Kapak ve çekmeceleri açıp havalandırın. Doğal kuruma en güvenli yöntemdir; hızlandırmak için sıcak hava üflemeyin.
5. En az 48 saat bekleyin. Yalıtımlı cihazlarda süre daha uzun olabilir.
6. Çalıştırmadan önce ölçüm yaptırın. Yalıtım direnci ölçülmeden cihaz enerjilendirilmemelidir.

Suyun cinsi hasarın boyutunu belirler

Aynı seviyede su alan iki cihazın akıbeti farklı olabilir. Teknisyenin ilk sorduğu şey su seviyesi değil, suyun nereden geldiğidir.

• Temiz şebeke suyu: Patlayan bir bağlantıdan gelen su iletken kalıntı bırakmaz. Yine de cihaz "kurudu" diye çalıştırılmaz; kart ve motor tamamen kuruduktan sonra yalıtım ölçümü yetkili teknisyen tarafından yapılır ve enerjiyi o verir.
• Gri su: Makine tahliyesi, banyo ve mutfak suyu deterjan, yağ ve lif taşır. Kuruduğunda kart yüzeyinde iletken bir film bırakır; sadece kurutmak yetmez, kartın temizlenip ölçülmesi gerekir.
• Kanalizasyon karışmış su: Tuz ve organik atık içerir. Kart ile motor sargısında korozyon hızlanır; buzdolabının gıdayla temas eden iç yüzeyleri ayrıca dezenfekte edilmelidir.
• Çamurlu sel suyu: Kum ve silt; tahliye pompasında, fan yatağında ve hortum içinde birikir. Kurutma bunu çözmez, sökülüp yıkanması gereken parçalar vardır ve bu söküm servis işidir.

Hangi cihaz nereden zarar görür

Su seviyesi düşük kalsa bile kritik bileşenlerin çoğu cihazın alt bölgesindedir. Risk sırasını bilmek kurtarma önceliğini belirler.

• Çamaşır ve bulaşık makinesi: Tahliye pompası, motor ve taban emniyet şalteri zemine çok yakındır. Birkaç santimlik su bile buraya ulaşır; kontrol kartı üstte olduğu için genelde daha şanslıdır.
• Buzdolabı: Kompresör ve başlatma rölesi arka alt bölmededir. Gövde yalıtımı su emerse kuruması günler sürer; içeride kalan nem koku ve korozyon yapar.
• Fırın ve ankastre ürünler: Rezistans uçları ve terminal bloğu suya açıktır. Ayrıca mutfak dolabının sunta gövdesi şişerse cihazın oturduğu ölçü de bozulur.
• Duvara asılı cihazlar: Kombi, termosifon ve televizyon genelde su seviyesinin üstünde kalır. Ancak aynı hattaki priz, buat ve sigorta kutusu su almış olabilir; hat yetkin bir elektrik teknisyenince kontrol edilmeden hiçbir cihaza enerji verilmemelidir.

Kurutma aşamasında yapılan hatalar

Su hasarından çok, kurutma aşamasındaki acele cihaz bitirir. Şu uygulamalardan uzak durun.

• Sıcak hava ile hızlandırmak: Fön veya ısıtıcı ile üflenen sıcak hava plastik parçaları deforme eder, nemi yalıtımın derinine iter ve lehim bağlantılarını zorlar.
• Deneme amaçlı çalıştırmak: "Bakalım çalışıyor mu" denemesi ıslak kart üzerinde kalıcı kısa devre yaratır ve elektrik çarpması riski taşır. Su almış cihaza ilk enerjiyi, ölçümlerini yaptıktan sonra teknisyen vermelidir.
• Sigortayı zorlamak: Tekrar tekrar atan sigorta bir arıza uyarısıdır; kaldırmaya çalışmak veya zorlamak yangın ve çarpılma riskini büyütür. Cihazın fişini çekip ilgili sigortayı kapalı bırakın; hattın ve cihazın ölçümü yetkin bir elektrik teknisyeninin işidir.
• Pirinç ve nem çekici yöntemler: Bu yöntemler büyük gövdeli beyaz eşyada işe yaramaz. Etkili olan tek şey, enerji kesikken kapaklar açık hâlde bol hava sirkülasyonu ve sabırlı beklemedir.

Hasar dosyanızı ilk saatlerde kurun

Sigorta, apartman yönetimi veya karşı tarafla yapılacak görüşmelerde belirleyici olan, ilk saatlerde topladığınız kayıttır.

• Su izini fotoğraflayın: Cihazı yerinden oynatmadan önce gövde üzerindeki su seviyesi çizgisini ve çevresini çekin. Sonradan silinen bu iz, hasar tespitinin dayanağıdır.
• Etiket bilgilerini kaydedin: Model ve seri numarası plakasının net fotoğrafı, hem parça temini hem ekspertiz sürecinde istenir.
• Cihazı hemen elden çıkarmayın: Hasar tespiti tamamlanmadan atılan cihaz için talepte bulunmak zorlaşır. Ekspertiz randevusuna kadar, enerjisi kesik hâlde yerinde bekletin.
• Yazılı servis raporu isteyin: Yapılan ölçümlerin, arızalı bulunan parçaların ve onarım kararının yazılı olduğu rapor, sözlü beyandan çok daha güçlüdür.

Ne zaman teknisyen çağırmalısınız?

Su kaçağı, yanık kokusu, kıvılcım ya da elektrik çarpması hissi varsa cihazı çalıştırmayı bırakın ve enerjisini kesin. Yukarıdaki adımlar sorunu çözmediyse, cihaz kilitleniyorsa ya da aynı arıza kısa aralıklarla tekrar ediyorsa yerinde ölçüm gerekir.